Gewrichten
Bovenste spronggewricht (art. talocruralis)
De trochlea tali in de vork van tibia en fibula. De trochlea is ventraal breder dan dorsaal, dus de vork moet bij dorsaalflexie iets wijken: de fibula beweegt daarbij mee naar craniaal en roteert naar buiten.
- Gewrichtstype
- Scharniergewricht (ginglymus), één graad van vrijheid
- Latijnse naam
- Articulatio talocruralis
Bewegingen, assen en normaalwaarden
| Beweging | Vlak | As | Normaalwaarde | Eindgevoel |
|---|---|---|---|---|
| Dorsaalflexie | sagittaal | schuin door beide malleoli, ongeveer 13 graden ten opzichte van het frontale vlak | 0-20 graden met gestrekte knie | elastisch (m. triceps surae) |
| Plantairflexie | sagittaal | schuin door beide malleoli | 0-50 graden | elastisch tot hard |
- Close-packed positie
- Maximale dorsaalflexie, want dan staat het breedste deel van de talus in de vork
- Rustpositie (loose-packed)
- 10 graden plantairflexie, midden tussen inversie en eversie
- Capsulair patroon
- Plantairflexie sterker beperkt dan dorsaalflexie
- Artrokinematiek
- De convexe trochlea tali beweegt in de concave enkelvork: rol en glijden lopen tegengesteld. Bij dorsaalflexie rolt de talus ventraal en glijdt hij dorsaal. Een beperkt dorsaal glijden is de meest gemiste oorzaak van een beperkte dorsaalflexie na een enkeltrauma.
- Stabiliteit
- Lateraal het lig. talofibulare anterius (als eerste aangedaan bij een inversietrauma), het lig. calcaneofibulare en het lig. talofibulare posterius. Mediaal het sterke lig. deltoideum in vier delen. De syndesmose houdt de vork bijeen.
- Palpatie
- Malleolus lateralis en medialis, de gewrichtsspleet ventraal tussen de pezen door bij lichte plantairflexie, het lig. talofibulare anterius als streep tussen de voorrand van de malleolus lateralis en de talushals.
- Klinisch
- Inversietrauma met letsel van het lig. talofibulare anterius, veruit het meest voorkomende sportletsel; Weber-classificatie bij fibulafracturen; de Ottawa ankle rules bepalen of een röntgenfoto nodig is; chronische enkelinstabiliteit na herhaald verzwikken.
- Bron
- Kapandji, Physiologie articulaire deel 2; Magee, Orthopedic Physical Assessment; Ottawa ankle rules (Stiell et al.)
Klinische tests
- Voorste schuifladetest van de enkel
- Thompson-test
- Ottawa ankle rules
- Talar tilt-test
- Fluctuatietest van de enkel